Một chiếc chòi gỗ đặt đúng chỗ thành nơi cả nhà ra ngồi nhiều nhất: buổi sáng uống trà, chiều mát cho trẻ con chơi, tối ngồi nói chuyện. Đặt sai chỗ thì nắng chiều rọi thẳng vào, mưa hắt ướt sàn, chòi đẹp mà bỏ không. Bài này đi qua các kiểu dáng chòi gỗ hay gặp, cách chọn chỗ đặt và kích thước, chọn gỗ, và cách bảo dưỡng để chòi bền qua nhiều mùa mưa.

Chòi gỗ mái lá dựng trên sàn gỗ cao bên bờ sông, bên trong có bàn ghế gỗ, xung quanh là cây xanh — Mẫu tham khảo: chòi mái lá trên sàn cao bên bờ nước

Chọn kiểu dáng theo cách dùng

Chòi nhiều cạnh: ngũ giác, lục giác, bát giác

Mái chóp nhọn, ghế băng chạy quanh các cạnh, người ngồi quay mặt vào nhau. Hợp ngồi uống trà, nói chuyện, đặt giữa vườn để nhìn ra mọi phía.

Chòi gỗ năm cạnh mái chóp lợp ngói nâu, lan can thấp quanh sàn, đặt trên bãi cỏ — Chòi T122: năm cạnh, mái chóp, lan can thấp

Ảnh trên là chòi T122 ngũ giác mái chóp. Chòi tám cạnh như chòi T98 bát giác dưới đây trông tròn hơn, ghế chạy quanh được nhiều chỗ hơn.

Chòi gỗ tám cạnh màu gỗ cháy, mái chóp nhọn hai tầng, lan can nan quanh sàn, cạnh vại nước — Chòi T98 bát giác màu gỗ cháy, mái chóp nhọn

Chòi chữ nhật: đặt được bàn ăn dài

Khi muốn ăn uống đông người trong chòi, chữ nhật là dáng hợp nhất. Bàn dài đặt dọc theo chòi, ghế băng hai bên.

Chòi gỗ chữ nhật dài mái dốc, bên trong đặt một bàn ăn gỗ dài với ghế băng hai bên, nền rải sỏi — Chòi T81: chữ nhật dài, bàn ăn dài ở giữa

Ảnh trên là chòi T81 chữ nhật dài bàn ăn. Các mẫu dáng này ở mục chòi vuông, chữ nhật; dáng nhiều cạnh ở mục chòi lục giác, bát giác.

Mái chồng hai tầng

Hai lớp mái chồng lên nhau, khe giữa hai lớp cho hơi nóng thoát ra. Dáng giống đình làng thu nhỏ, hợp sân vườn nhà có không khí truyền thống.

Chòi gỗ vuông màu gỗ cháy, hai lớp mái ngói chồng lên nhau, lan can thấp, trên nền lát đá — Chòi T94: mái chồng hai tầng, khe giữa hai mái thoát hơi nóng

Mẫu trên là chòi T94 mái chồng hai tầng. Mái chồng tốn công hơn mái một lớp vì phải dựng thêm một vòng cột ngắn đỡ lớp mái trên, nhưng ngồi bên dưới mát hơn rõ vào buổi trưa.

Chọn chỗ đặt chòi

Nền cao, thoát nước tốt. Không đặt ở chỗ trũng, mưa xong nước đọng quanh chân cột.
Có cái để nhìn. Hướng chòi ra hồ, ra vườn hoa, ra cánh đồng, đừng hướng vào tường rào.
Tránh nắng chiều. Mặt chòi hướng tây cần cây che hoặc mành.
Tránh cây lớn sát mái. Cành gãy khi bão và lá rụng làm mục mái.
Không quá xa nhà. Mang trà, mang đồ ăn ra chòi phải tiện, có điện cho đèn.

Chòi gỗ màu nâu cánh gián dựng trên cột chìa ra mặt ao, lan can quanh sàn, mái dốc lợp ngói — Chòi T96: chìa ra mặt ao, ngồi câu cá ngay trên sàn

Ảnh trên là chòi T96 câu cá chìa mặt ao: chòi đứng trên cột chìa ra ao. Kiểu này đẹp nhưng chân cột đứng trong nước, phải tính kỹ phần chân. Đèn và điện cho chòi xem bài điện và chiếu sáng cho chòi sân vườn.

Kích thước chòi

Các mẫu chòi nhiều cạnh bên mình có đường kính khoảng 3–4 m, cao tới đỉnh mái 3,5–4 m. Chòi vuông, chữ nhật từ 2,5×2,5 m tới 3,5×3,5 m, cao đỉnh 3,2–3,8 m. Đặt bàn ăn thì cần chòi đủ dài để kéo ghế ra không chạm lan can. Bàn ăn cao 72–75 cm, ghế cao mặt ngồi 42–45 cm như bàn ghế thường. Chọn cỡ theo sân xem bài kích thước chòi gỗ chuẩn.

Chọn gỗ và mái

Xưởng làm chòi bằng gỗ thông, 4 màu: tự nhiên, nâu đỏ, nâu cánh gián, gỗ cháy. Gỗ đứng ngoài trời cần được xử lý và phủ bảo vệ kỹ, nhất là ở chân cột, đầu dầm và mặt dưới sàn, những chỗ nước đọng lâu. Chân cột không nên chôn thẳng vào đất ẩm; đặt trên đế để gỗ không hút nước từ dưới lên. So sánh các loại gỗ làm chòi xem bài chọn loại gỗ cho chòi ngoài trời.

Mái quyết định chòi mát hay nóng, kín hay dột. Mái lá mát và mộc nhưng phải thay theo thời gian; mái ngói nặng, cần khung chắc; tấm lợp nhẹ, lắp nhanh. Cân nhắc kỹ ở bài chọn mái cho chòi gỗ.

Bảo dưỡng để chòi bền

Quét lá, rêu trên mái và trong máng nước thường xuyên, nhất là sau mùa lá rụng.
Lau sàn và ghế sau mưa lớn, không để nước đọng ở góc sàn.
Phủ lại lớp bảo vệ khi thấy gỗ bạc màu, nước không còn đọng thành giọt trên mặt gỗ. Mặt hướng nắng sẽ cần phủ sớm hơn mặt khuất.
Sau mỗi mùa mưa bão, kiểm tra chân cột, mối ghép ở đầu dầm và chỗ mái tiếp cột.

Cách giữ chòi qua mùa mưa nắng xem bài bảo quản chòi sân vườn qua mùa mưa nắng. Xưởng khảo sát tận nơi, lên bản vẽ và phối cảnh 3D trước khi đóng, giao và lắp toàn quốc. Các mẫu chòi gỗ sân vườn đang có xem ở mục chòi.

Hỏi nhanh về chòi gỗ

Chòi gỗ nên đặt ở đâu trong vườn?

Chỗ nền cao thoát nước tốt, có cảnh để nhìn, tránh nắng chiều và cây lớn sát mái, không quá xa nhà.

Chòi bát giác và chòi chữ nhật khác nhau thế nào?

Bát giác hợp ngồi trà, nói chuyện quây quanh. Chữ nhật hợp đặt bàn ăn dài cho nhiều người.

Chòi gỗ có cần phủ lại định kỳ không?

Cần. Khi gỗ bạc màu, nước không còn đọng thành giọt trên mặt là lúc nên làm sạch và phủ lại.

Cần làm sân vườn theo không gian của bạn?Xưởng VintageDecor nhận thiết kế sân vườn và thi công sân vườn: khảo sát tận nơi, bản vẽ 2D, xem 3D trước khi làm, bảo hành 24 tháng.

Mẫu chòi gỗ sân vườn của xưởng VintageDecor