Đồ gỗ trong sân vườn chịu ba thứ cùng lúc: nắng làm bạc màu, mưa làm ngấm nước, đất ẩm làm mục chân. Pergola, cổng, hàng rào, sàn gỗ, bàn ghế mỗi món hỏng ở một chỗ khác nhau, nên cách giữ cũng khác. Bài này đi qua từng món, chỉ ra chỗ hay hỏng trước, rồi gom lại thành việc cần làm theo mùa. Ảnh minh hoạ là các mẫu gỗ thông xưởng đóng theo yêu cầu.

Giàn pergola gỗ phủ hoa leo, bên dưới là bàn ăn gỗ dài với bốn ghế, trên bàn có bình xịt và khăn lau — Lau bàn ghế dưới giàn pergola sau mùa mưa: việc nhỏ nhưng giữ gỗ được lâu

Vì sao đồ gỗ ngoài trời xuống cấp

Nắng: tia cực tím phá lớp mặt gỗ, gỗ chuyển xám bạc, sờ thấy xơ. Đây là lớp mặt, chưa phải mục, nhưng là cửa cho nước vào.
Nước đọng: nước chảy qua thì không sao, nước nằm lại mới hại. Mặt trên dầm, đầu ván, khe ván sàn, chân cột là chỗ nước nằm lâu nhất.
Đất và cỏ sát chân: đất giữ ẩm suốt ngày, cỏ mọc sát che nắng làm chân gỗ không khô được.
Rêu và lá mục: giữ ẩm trên mặt gỗ, làm sàn trơn và làm gỗ thâm đen.

Hiểu bốn nguyên nhân này là biết phải nhìn vào đâu khi đi một vòng quanh sân.

Pergola và cổng: chân cột, đỉnh cột, mặt trên dầm

Giàn pergola bốn cột gỗ màu nâu đỏ, mái lam nghiêng, đầu cột có thanh chống chéo, có dây leo quấn một cột — Mẫu giàn pergola P46: dây leo quấn cột đẹp nhưng giữ ẩm cho chân cột

Chân cột: cột nên đứng trên đế cao hơn mặt đất, không chôn trực tiếp vào đất. Mỗi lần kiểm tra, cạo đất cát quanh đế, nhổ cỏ sát chân, ấn thử mũi dao vào chân cột xem có mềm không.
Đỉnh cột và đầu dầm: mặt cắt ngang hướng lên trời hút nước mạnh nhất. Nên có mũ che hoặc phủ thật kỹ.
Mặt trên dầm, nan: lá rụng nằm lại trên mặt nan là ổ giữ ẩm. Sau đợt gió mạnh, quét lá trên giàn.
Dây leo: tỉa không cho dây leo bó kín cả chân cột. Để một đoạn chân cột hở cho khô.

Cổng gỗ có thêm bản lề, then, khoá. Cách giữ lớp phủ cho cổng xem riêng ở bài sơn và dầu phủ cho cổng gỗ ngoài trời.

Hàng rào: dài nên hỏng không đều

Hàng rào gỗ ván kín màu nâu sẫm chạy dài ven hồ, các nhịp xen kẽ ván đứng và ván ngang, chia bằng trụ vuông — Mẫu hàng rào gỗ HR30 ven hồ: đoạn gần nước và đoạn hứng nắng chiều cần xem kỹ hơn

Một dãy rào dài có đoạn khuất bóng cây, đoạn phơi nắng cả ngày, đoạn sát vòi tưới. Đừng nhìn một chỗ rồi kết luận cả dãy. Mấy việc riêng cho hàng rào:

Giữ một dải đất sát chân rào không trồng cây, không chất đồ, để chân rào khô sau mưa.
Vòi tưới, béc phun đừng phun thẳng vào ván rào mỗi ngày.
Thanh mũ trên đỉnh rào che đầu ván khỏi mưa. Mũ nứt, cong thì thay sớm.

Sàn gỗ ngoài trời: khe ván và gầm sàn

Sàn hiên gỗ chạy dọc trước cửa một ngôi nhà tường vữa, phía trước có bậc gỗ dài bước xuống sân đất — Mẫu sàn gỗ ngoài trời SG3: sàn hiên sát nhà, gầm sàn cần thoáng để hơi ẩm thoát ra

Khe ván: khe giữa các tấm ván để nước thoát xuống. Lá, đất lấp khe thì nước đọng trên mặt. Dùng que mảnh hoặc chổi cứng cạo khe sau mùa lá rụng.
Rêu: sàn chỗ râm hay mọc rêu, trơn khi ướt. Cọ bằng bàn chải với nước, để khô hẳn, chỗ gỗ đã thâm thì dặm lớp phủ.
Gầm sàn: không nhét đồ, không để cỏ mọc kín mép sàn. Gầm thoáng thì đà và ván khô nhanh sau mưa.
Chậu cây trên sàn: kê chân chậu lên miếng kê, đừng đặt đáy chậu ướt nằm thẳng trên ván.

Khe ván rộng bao nhiêu là vừa xem ở bài khe hở giữa các tấm sàn gỗ ngoài trời.

Bàn ghế ngoài trời: di chuyển được thì tận dụng

Bộ bàn gỗ dài và hai ghế băng chân chữ A màu nâu đỏ đặt trên sân lát đá trước hiên nhà — Mẫu bộ bàn ghế BG26: bàn ghế băng nặng, nên chọn chỗ đặt có mái hoặc nền thoát nước tốt

Mùa mưa dài ngày, đưa bàn ghế vào chỗ có mái. Không có chỗ thì dựng ghế nghiêng hoặc úp mặt ghế xuống để nước không đọng.
Che bằng bạt thì chừa chân thoáng. Trùm kín sát đất làm hơi ẩm bí bên trong, gỗ mốc nhanh hơn để ngoài trời.
Kê chân bàn ghế lên miếng kê nhỏ khi đặt trên đất hoặc cỏ.
Sau bữa ăn ngoài trời, lau sạch dầu mỡ, nước sốt trên mặt bàn. Vết dầu ngấm vào gỗ thành mảng thâm khó tẩy.

Bàn tròn gỗ mặt nan tỏa tia với bốn ghế tựa nan đứng màu nâu đỏ đặt trên bãi cỏ dưới gốc cây lớn — Mẫu bộ bàn ghế BG25: đặt dưới gốc cây thì lá và nhựa cây rơi xuống, cần lau thường hơn

Việc cần làm theo mùa

Cuối mùa khô, trước mùa mưa: đi một vòng kiểm tra lớp phủ bằng cách nhỏ nước lên mặt gỗ. Chỗ nào nước thấm nhanh thì chà nhẹ và phủ lại trong đợt nắng ráo. Thông rãnh thoát nước quanh sân.
Trong mùa mưa: quét lá trên giàn và sàn sau mỗi trận gió, không để nước đọng quanh chân cột. Thu gọn bàn ghế khi mưa dầm.
Sau mùa mưa: cọ rêu, để gỗ khô hẳn rồi dặm lớp phủ chỗ thâm. Siết lại vít, bản lề, kiểm tra chân cột có mềm không.
Giữa mùa nắng: xem mặt gỗ hướng tây có bạc nhanh không, dặm sớm chỗ đó.

Chòi gỗ có mái và sàn riêng, cách giữ xem ở bài bảo quản chòi sân vườn qua mùa mưa nắng. Các món decor khác xem ở trang decor sân vườn. Khi đặt đóng mới, bạn cho xưởng biết chỗ đặt nắng hay râm, đất có hay đọng nước không; xưởng khảo sát, lên bản vẽ có đế cột, khe ván, mũ che đầu gỗ rồi đóng bằng gỗ thông với một trong 4 màu: tự nhiên, nâu đỏ, nâu cánh gián, gỗ cháy.

Hỏi nhanh về bảo quản đồ gỗ sân vườn

Gỗ ngoài trời bị bạc xám có phải mục không?

Chưa phải. Xám bạc là lớp mặt bị nắng phá. Ấn mũi dao vào thấy cứng là gỗ vẫn tốt, chà nhám rồi phủ lại là được.

Có nên trùm bạt kín bàn ghế gỗ khi mưa không?

Che được nhưng đừng trùm kín sát đất. Để chân thoáng cho hơi ẩm thoát ra, nếu không gỗ dễ mốc.

Rêu trên sàn gỗ ngoài trời xử lý thế nào?

Cọ bằng bàn chải với nước, để khô hẳn rồi dặm lớp phủ. Chỗ hay mọc rêu thường là chỗ râm, kém thoát nước, nên xem lại khe ván và gầm sàn.

Cần làm sân vườn theo không gian của bạn?Xưởng VintageDecor nhận thiết kế sân vườn và thi công sân vườn: khảo sát tận nơi, bản vẽ 2D, xem 3D trước khi làm, bảo hành 24 tháng.

Mẫu decor sân vườn của xưởng VintageDecor