Một chiếc đèn gỗ trang trí treo đúng chỗ có thể làm thay đổi cả căn phòng, còn treo sai thì nó chỉ là một khối gỗ lơ lửng chắn tầm mắt. Mục Đèn gỗ Decor của bên mình hiện có 74 mẫu, đăng từ tháng 1/2019. Chọn mẫu đẹp thì xem ảnh là đủ, nhưng để đèn treo lên nhà mình mà dùng thích thì phải trả lời được mấy câu khác: treo loại nào, treo cao bao nhiêu, bóng gì để gỗ không bị nóng. Bài này đi lần lượt từng câu, chỗ nào có số đo thì ghi kèm nguồn để bạn tự kiểm tra.
Đèn gỗ trang trí có những kiểu nào
Nhìn vào chính danh mục của bên mình đã thấy xu hướng: trong 74 mẫu, 24 mẫu ghi rõ trong tên là treo trần hoặc thả trần, thêm 3 mẫu ghi đèn trang trí trần nhà, 8 mẫu ghi treo tường, và chỉ 2 mẫu ghi là đèn đặt. Tên mẫu cũng không phải lúc nào cũng khớp ảnh, ví dụ DG88 ghi treo tường mà ảnh là đèn thả trần, nên xem ảnh vẫn chắc hơn. Đèn treo trần chiếm phần đông vì gỗ là vật liệu có khối, treo lên cao thì người ta nhìn rõ vân gỗ cùng dây thừng, đai sắt quấn quanh, còn đặt dưới bàn thì dễ bị đồ đạc che mất.
Đèn thả trần là nhóm nhiều kiểu nhất. Có loại một bóng dạng thùng rượu nhỏ, có loại thanh dầm gỗ dài treo bằng xích với cả hàng bóng bên dưới như mẫu DG88, có loại khung thang gỗ thả mười mấy bóng lệch độ cao như DG082. Loại dài hợp bàn ăn dài, loại tròn một bóng hợp treo thành hàng.
Nếu trần nhà thấp, đèn ốp gần trần là lựa chọn an toàn hơn. Mẫu DG059 là một ví dụ: bốn khối gỗ vuông gắn bóng, treo bằng xích ngắn nên không chiếm nhiều chiều cao.
Đèn tường thì gọn, không tốn mặt sàn, mặt bàn. Mẫu DG0104 chỉ là một thanh gỗ chữ L, đuôi đèn đồng, dây vải đỏ và một bóng tròn, đặt hai bên đầu giường hay dọc hành lang homestay đều ổn. Đèn bàn bằng gỗ thì hiếm hơn, mẫu DG075 ghép nhiều thanh gỗ xoay quanh bóng, khi bật lên hắt bóng nan ra mặt bàn và tường. Còn đèn cây đứng sàn, thú thật trong mục hiện chưa có mẫu nào ghi là đèn cây, nên nếu bạn cần loại này thì nên hỏi trước khi tính bố cục.

Chọn theo không gian sử dụng
Phòng khách
Phòng khách gia đình hiếm khi cần một đèn gỗ thật to ở giữa trần. Thường thì một đèn thả trên bàn trà hoặc bàn ăn liền phòng khách, cộng thêm một hai đèn tường, là đủ ấm. Đèn trần chính màu trắng vẫn nên giữ để dọn dẹp, đèn gỗ là lớp sáng buổi tối. Bài thiết kế phòng khách phong cách vintage có nói thêm về cách phối đồ gỗ trong phòng.
Quán cà phê
Quán cà phê là chỗ đèn gỗ phát huy nhất, vì khách ngồi lâu và hay chụp ảnh. Một cách bố trí dễ làm là treo một hàng đèn thùng rượu đều nhau dọc dãy ghế sofa, mỗi bàn một đèn, kiểu như mẫu DG026. Một hướng khác là tấm ván pallet treo trần thả nhiều bóng Edison như DG065, hợp quán nhỏ cần một điểm nhấn duy nhất. Ai đang làm quán từ đầu có thể đọc thêm thiết kế quán cafe phong cách vintage.

Homestay
Ở homestay, nên nghĩ đèn theo từng phòng chứ đừng theo từng món. Phòng ngủ cần đèn đầu giường tắt mở được ngay tại giường, hành lang cần đèn tường đủ thấy lối đi ban đêm, còn khu sinh hoạt chung mới là chỗ để một chiếc đèn gỗ lớn làm “nhân vật chính”. Homestay gỗ thường đã nhiều vân gỗ ở vách và trần, nên đèn càng cần đơn giản, kẻo cả phòng toàn gỗ mà không có chỗ nào cho mắt nghỉ.
Nhà hàng và quầy bar
Nhà hàng cần ánh sáng rơi xuống mặt bàn đủ để nhìn rõ món ăn, nên đèn thả từng bàn tốt hơn một đèn chùm lớn giữa phòng. Với quầy bar hoặc khu rượu, đèn làm từ ván thùng gỗ cong và đai sắt như DG084 ăn ý với kệ và thùng rượu xung quanh. Riêng chuyện ánh sáng quầy bar, bên mình có bài riêng: chọn đèn cho quầy bar rượu tại gia.
Kích thước và độ cao treo
Đây là phần hay sai nhất. Hướng dẫn của Bob Vila về đèn thả gợi ý mép dưới đèn cách mặt bàn khoảng 30 inch, tức chừng 76 cm, hoặc tính từ sàn thì mép dưới nằm ở khoảng 60 đến 66 inch, tức chừng 152 đến 168 cm. Cùng nguồn này lưu ý nếu bàn ăn kiêm bàn làm việc thì có thể hạ đèn xuống gần hơn, khoảng 16 inch (chừng 40 cm) so với mặt bàn.
Về bề ngang, cũng hướng dẫn đó nói với một hàng đèn treo trên quầy, đường kính mỗi đèn nên nhỏ hơn bề rộng mặt quầy ít nhất 10 inch, tức khoảng 25 cm. Cách nghĩ này dùng được cho bàn ăn: đèn không nên rộng tới mép bàn. Với đèn dài kiểu thanh dầm, khung thang, bạn có thể đo chiều dài đèn rồi ướm lên mặt bàn trước khi chọn: đèn dài gần bằng bàn thì treo lên nhìn sẽ nặng.

Ánh sáng vàng ấm: chọn bóng thế nào
Gỗ đẹp nhất dưới ánh sáng vàng. Theo bảng hướng dẫn của hãng bóng đèn Feit Electric, dải “trắng ấm” nằm trong khoảng 2700K đến 3000K. Hãng ghi 2700K hợp phòng ngủ, phòng khách, phòng ăn, còn 3000K sáng hơn một chút, hợp phòng khách và hành lang. Từ 4000K trở lên, Feit xếp vào nhóm trắng lạnh hơi ngả xanh, gợi ý cho bếp, chỗ làm việc, nhà xe, nên không phải loại để đi với đèn gỗ.
Bóng Edison dây tóc trông đúng chất cổ điển nhưng bản thân nó không quá sáng. Nếu cả phòng chỉ có đèn gỗ với bóng Edison thì nhìn ảnh rất đẹp mà ngồi đọc sách thì mỏi mắt. Cách dễ nhất là vẫn giữ nguồn sáng chính trong phòng, đèn gỗ để tạo không khí.
An toàn điện khi đèn làm bằng gỗ
Gỗ cháy được, nên chuyện nhiệt từ bóng đèn cần nói thẳng. ENERGY STAR (chương trình của Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ) cho biết bóng sợi đốt thải khoảng 90% năng lượng thành nhiệt, còn đèn LED dùng tản nhiệt để hút và tỏa nhiệt ra ngoài. Đó là lý do với đèn gỗ, đặc biệt loại chao kín hoặc nan gỗ sát bóng, nên dùng bóng LED kiểu Edison thay vì bóng dây tóc sợi đốt thật.
Điều thứ hai là công suất tối đa ghi trên đèn hoặc đuôi đèn. Bản tin an toàn cháy nổ của cơ quan phòng cháy bang New York nhắc rằng khi vượt công suất tối đa, nhiệt sinh ra có thể làm chảy chao đèn hoặc làm hỏng dây điện, và nếu không phát hiện có thể dẫn tới cháy. Lời khuyên của họ đơn giản: tìm nhãn hoặc xem hướng dẫn trước khi thay bóng. Với đèn gỗ treo nhà hàng, quán xá bật nhiều giờ mỗi ngày, mình nghĩ nên coi đây là việc kiểm tra định kỳ chứ không phải chỉ làm một lần lúc lắp.
Còn phần đấu nối vào điện nhà, nhất là đèn nặng như thanh dầm gỗ treo xích, nên để thợ điện làm và kiểm tra móc trần chịu được trọng lượng đèn.

Gỗ và cách giữ đèn bền
Gỗ hút và nhả hơi ẩm theo không khí. Tạp chí Fine Woodworking, khi tổng hợp các thử nghiệm của Phòng thí nghiệm Lâm sản Mỹ, viết rằng gỗ nở ra khi hút ẩm và co lại khi khô, và cả những lớp hoàn thiện chống ẩm tốt nhất cũng chỉ làm chậm chứ không chặn hẳn việc trao đổi hơi ẩm. Ở khí hậu nồm ẩm miền Bắc hay mùa mưa miền Nam, điều này có nghĩa là đèn gỗ treo gần cửa sổ mở, gần máy lạnh thổi thẳng hay trong nhà tắm sẽ nhanh xuống cấp hơn đèn treo giữa phòng khách.
Chăm đèn gỗ không cầu kỳ: tắt điện trước khi lau, dùng khăn khô hoặc khăn vắt thật kiệt để lau bụi, không xịt nước trực tiếp lên đèn. Dây thừng quấn trang trí là chỗ bám bụi nhiều nhất, phủi bằng chổi lông mềm là đủ. Mỗi lần thay bóng thì liếc qua đuôi đèn và chỗ dây đi qua gỗ xem có vết sẫm màu do nóng không, nếu có thì đó là dấu hiệu bóng đang quá công suất hoặc đèn bị kín quá.
Tóm lại
Chọn đèn gỗ trang trí thực ra là trả lời ba câu theo thứ tự: treo ở đâu, cao bao nhiêu, bóng gì. Kiểu dáng đẹp là phần dễ nhất, vì mẫu nào cũng đẹp trong ảnh. Cái làm nên một góc phòng dễ chịu là đèn treo đúng tầm, bóng vàng ấm khoảng 2700K đến 3000K, và bóng LED nằm trong công suất cho phép để gỗ không phải chịu nóng. Nếu bạn còn phân vân giữa vài mẫu, cứ xem hết các kiểu trong mục Đèn gỗ Decor rồi gửi bên mình kích thước phòng, chiều cao trần và chỗ định treo, hotline 0966.555.333. Muốn hiểu thêm cách phối đèn với đồ gỗ trong nhà, bài chọn đèn cho không gian nội thất vintage là bước tiếp theo nên đọc.
